Fütüristler ile “Geleceğe Dönüş 2”nin doğru ve yanlışları
Yayınlanma:
Güncelleme:
Geleceğe Dönüş’ün senaryo yazarı Bob Gale, yönetmen Robert Zemeckis ve filmi ekibi haklı mıydı?
Geleceğe Dönüş 2’de Marty McFly (M.Fox) oğlunu tutuklanmaktan kurtarmak için 30 yıl sonrasına yani 2015 yılına gidiyordu. Ancak filmin 2015 yılı vizyonu korkutucu bir distopyadan uzak, uçan kaykaylar ve arabaların olduğu pırıl pırıl bir yerdi. Zaten Zemeckis de bilimsel öngörülerde bulunmadıklarını sadece eğlendirici bir film yaptıklarını belirtiyor. Ancak ne fark eder ki? Geleceğe bakan tüm filmler bugünün yazarlarına umut edecekleri veya korkacakları fikirleri bir şekilde gösteriyor.
Diğer taraftan Geleceğe Dönüş filmi için gelecek konusunda danışmanlık desteği de alındı. Tamamı kurgu değil. Ayrıca filmdeki 2015’e yani 21 Ekim 2015 tarihine henüz gelmedik.
Newsweek’ten Zach Schonfeld, fütüristlerle yaptığı görüşmelerde Geleceğe Dönüş filmini değerlendirirken okuyucuları uyarıyor: “Önümüzdeki 10 ay içinde karşılaşacağımız değişiklikle göre bu yazı tekrar elden geçirilebilir.”
Fikirleri alınan isimler: Adrian Berry (Daily Telegraph bilim editörü; The Next Ten Thousand Years: A Vision of Man's Future in the Universe ile birçok kitabın yazarı); Ross Dawson (Future Exploration Network -http://futureexploration.net/- düşünce kuruluşunun kurucusu ve sosyal ağların geleceğini tahmin eden Living Networks kitabının yazarı); Anne Lise Kjaer (The Trend Management Toolkit: A Practical Guide to the Future kitabının yazarı); Syd Mead (kendini “görsel fütürist” olarak tanımlıyor ve bilimkurgu filmlerine set hazırlıyor); Michael Rogers (MSNBC.com köşe yazarı)
Fütüristlerden Geleceğe Dönüş 2 üzerine genel düşünceler
M. Rogers: Filmin güzel yaklaşımlarından biri de korkutucu bir distopya olmaması hatta çok eğlenceli tüketim ürünleriyle sıcak ve mutlu bir geleceği göstermesiydi. Ama birçok şey o kadar da değişmedi ki bu da gelecek hakkında önemli bir noktayı gösteriyor, örneğin bugün yolda hala 1989 otomobillerini görüyoruz ve yolcu uçaklarıyla uçuyoruz.
R. Dawson: Bu film asla ciddi bir film olma iddiası taşımadı. Ben Geleceğe Dönüş’ü daha çok belli türde esprilerin yaratıldığı bir film olarak görüyorum. Bence bu filmi gelecek hakkında değerlendirme yapan bir film değil de eğlenceli bir kurgu olarak ele almalıyız.
A. Kjaer: Filmde Doktor’un Marty’e söylediği bir şey vardı: “Kimse geleceği hakkında çok fazlasını bilmemeli.” Bunun çok ilginç olduğunu düşünüyorum.
S. Mead: Filmde geliştirilen kavramlarda genel olarak doğru bir yol izlenmiş. Gelecek sıfırdan başlamıyor. Sokakları veya zaten var olan şeyleri kullanıyor.
M. Rogers: Tabii ki yaşadığımız 2015, iklim olayları ve mesleklerde hızla artan otomasyonun yarattığı gölgeyle biraz daha tehdit edici bir yer olabilir.
S. Mead: Eğer filmler için tasarım yapıyorsanız tanınabilen bir geçmiş üzerine inanılır bir gelecek yerleştirmek zorundasınız. Eğer bunu yapmazsanız hikâyeyi bölerek açıklamalısınız yoksa seyirciyi kaybedersiniz.
A.Kjaer: Geçen gün BBC’de şunu duydum: “Tarih, onu yaşamamış insanlar tarafından anlatılan bir sürü yalandan ibaret.” Ben de buna katılıyorum; aynı şeyi gelecek hakkında da söyleyebiliriz, değil mi?
Ne zaman uçan arabalarımız olacak?
M.Rogers: Fütüristler, neredeyse araba icat edildiğinden beri uçan arabalar hakkında tahminler yapıyor. Ancak engeller büyük; temel tasarım anlamında uçan araçların yükselmesi gerekiyor; arabalar yükselmemeli. Sürücü becerileri bakımından bir arabada basitçe iki boyutlu navigasyon, uçakta ise 3 boyutlu navigasyon var. Yani sürüş becerilerinde büyük bir fark gerektiriyor. Ve son olarak Federal Havacılık Dairesi... 1-2 kg taşıyan ve yolcusu olmayan insansız hava araçlarıyla ilgili kuralların bile ne kadar dikkatlice oluşturulduğunu düşünün. Bu dikkati yaklaşık 1 milyon katıyla çarpın ve kural belirleyicilerin uçan araçlara ne cevap vereceği sonucunu öğrenin.
A.Berry: Aslında bu olabilir. Ama ben uçmanın tamamen bilgisayarlarla olacağını düşünüyorum. Sizin için uçacak bir bilgisayarınız olacak. Bu, kendi kendine uçan bir araba olacak. Diğer türlü çok fazla kaza olur çünkü şimdiki sürücüler 2 boyutta bile çok iyi sayılmazlar. 3 boyutta sürüş sanırım felaket reçetesi olur.
R. Dawson: Uçan arabalarımız var ama filmdeki gibi değil. Örneğin, http://www.aeromobil.com/video
A.Berry: Sanırım bunun için önümüzde hala yıllar var ve tüm herkesin bu araçları kullanması çok tehlikeli olacaktır. Uçan şeyleri kullanmaya başladığınızda gökyüzünden düşen cesetleri görmek korkunç olur.
G. Hiemstra: 2015 hakkında böyle düşünmelerinin çok normal olduğunu düşünüyorum. Robot benzin istasyonlar var. Arabaya benzin koyan robot kollar yok ama oldukça otomatikleştik.
A. Kjaer: Çevre kirliliğine bakacak olursanız, çok çok kirli olan kasvetli bir gelecek öngörüsünde bulunmuşlar. Film 70’lerin enerji krizinden sonraydı. Bu düşünce zaten mevcuttu. Çok kirli bir gelecek betimlenmişti, sanırım bu konuda haklılar.
-Sohbet Geleceğe Dönüş’ün mutfağı, yiyecekleri, uçan kaykayları ve kıyafet modasına da değindikten sonra filmin yanlış ve doğrularını değerlendiriyor.-
Filmdeki gelecek öngörüsü hataları
G. Hiemstra: 2015 yılında faks makinelerinin yaygınlığı…
S. Mead: Faks makineleri sihirliydi çünkü resimleri gönderebiliyordunuz. O zamanın sihriydi. Internet henüz bugünkü anlamıyla keşfedilmemişti sadece araştırma grupları için askeri ve teknik bir bağlantıydı. Yani hayal edemediğiniz bir şeyi hayal edemezsiniz. Düşünme şeklimiz ve şeyleri birbirleriyle birleştirme şeklimizdeki sınırlar…
R. Dawson: Füzyon cihazları…
A. Kjaer: Gençleştiren yüz maskelerinin kullanımı. Estetik ameliyat ve vücut takıntısı o zamanlarda başlamıştı. Yani 80’lerin yeni trendleri 2015’e yansıtılmıştı.
G. Hiemstra: Henüz gençleştirme kliniklerimiz yok. Biyonik implantların kısa devre yapması pek doğru değil.
M.Rogers: Elektronik ve bilgisayarlar hızla gelişirken büyük parçalar mesela arabalarda o kadar hızlı bir değişim olmadı.
G.Hiemstra: Telefon kulübeleri.
Filmin doğru tahminleri
G.Hiemstra: Genç Martin, herkesin 80’lerdeki gibi giyinip video oyunlar oynadığı nostaljik kafede oyun oynamak için cihazı eliyle kullandığında yanına yaklaşan çift “Ne yapıyorsun? Ellerini mi kullanıyorsun?” diye soruyordu. Bu konuda haklı çıktılar. Artık sadece elimizi sallayarak ya da dokunmatik ekranlarla birçok şey yapabiliyoruz. Ayrıca 3B…
M. Rogers: Diğer bir harika tahmin: Eski elektronik cihazlar 2015 yılında antika oluyor. Birkaç hafta önce 70’lerin ortalarından kalan bir Apple I 360 bin dolara satıldı.
A. Kjaer: iPhone tarzı kameralar, her şeyin fotoğrafını çeken adam ayrıca NFC yani kısa mesafeli iletişim.
M. Rogers: Biyometrik, geniş ekranlı görüntü sistemleri, görüntülü telefon konuşmaları…
R. Dawson: Holografik billboardlar.
A. Lise Kjaer: Elbette bu film çekildiğinde internet bugünkü gibi değildi ve genel olarak biyometrik parmak izi, tabletler, akıllı kıyafetler gibi konularda doğru tahminlerde bulunmuşlar. Bunların tamamı Nesnelerin İnternetiyle mümkün olacak.
Diğer taraftan bu konu aynı zamanda etikle de ilgili. Ne kadar uzağa gidebilirsiniz? Filmde gördüğünüz her şey, hepsi mümkün ve bugün bunları görüyoruz. Teknolojimiz var ancak başka bir şey daha var: Ne kadar derine inmek istiyoruz? Filmdeki teknolojilerin tamamını gerçekten istiyor muyuz? Geleceğe Dönüş ticari olmasına rağmen birçok konuyu öne çıkartan gerçek bir film.
TEKNOLOJİ
Türkçe karakter kullanılmayan yorumlar onaylanmamaktadır.