SGK çalışmalara başladı: Herkesin emekli maaşı değişecek

Sosyal Güvenlik Uzmanı Murat Bal, bir canlı yayınında yaptığı açıklamalarda emekli maaşı sisteminde kapsamlı bir değişikliğin hazırlık aşamasında olduğunu duyurdu. En düşük emekli maaşının 20 bin liraya yükseltilmesinin ardından, sistemdeki prim günü ve maaş dengesizliğinin giderilmesine yönelik yeni bir model üzerinde çalışıldığını belirtti.

Bal, en düşük emekli aylığı uygulamasının ilk kez 2019 yılında 1.000 lira olarak hayata geçirildiğini hatırlatarak, bu uygulamanın özellikle 2008 sonrası aylık bağlama oranlarının düşmesiyle ortaya çıktığını ifade etti. Kök maaşların ciddi şekilde gerilemesi nedeniyle böyle bir düzenlemeye ihtiyaç duyulduğunu vurgulayan Bal, “Hükümet, emeklilerin yaşam koşullarını iyileştirmek adına en azından belli bir taban seviyeyi garanti altına almak istedi” dedi.

EN DÜŞÜK MAAŞ ALAN EMEKLİ SAYISI 5 MİLYONA DAYANDI

Sistemin mevcut durumuna ilişkin çarpıcı veriler paylaşan Bal, başlangıçta yaklaşık 1 milyon kişinin yararlandığı en düşük emekli maaşı uygulamasının bugün 5 milyon kişiye ulaştığını söyledi. Bu artışın olumlu bir tablo oluşturmadığını belirten Bal, “Daha fazla kişinin en düşük maaşa mahkûm kalması, ekonomi ve sosyal güvenlik sistemi açısından sağlıklı bir durum değil. Bu nedenle sistemin yukarı doğru kademeli hale getirilmesi gerekiyor” ifadelerini kullandı.

“AZ PRİM, ÇOK MAAŞ” DÖNEMİ BİTİYOR

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in de dikkat çektiği prim ve maaş dengesizliğine değinen Murat Bal, mevcut sistemde ciddi bir adaletsizlik bulunduğunu söyledi. Bal, “3600 günle emekli olan bir kişiyle, 9000 gün BAĞ-KUR primi ödeyen bir vatandaşın aynı maaşı alması hakkaniyetli değil” diyerek, yeni düzenlemenin temel ilkesinin net olduğunu vurguladı.

Yeni sistemde ‘az prim ödeyene az maaş, çok prim ödeyene çok maaş’ anlayışının esas alınacağını belirten Bal, buna rağmen en düşük emekli maaşının 20 bin liranın altına düşmemesi gerektiğinin altını çizdi.

KÖK MAAŞLAR VE AYLIK BAĞLAMA ORANLARI MASADA

Kök maaşların halen 11–12 bin lira seviyelerinde kaldığını, 20 bin liralık ödemenin ise Hazine desteğiyle sağlandığını ifade eden Bal, bu yapının uzun vadede sürdürülebilir olmadığını söyledi. Gelir desteğinin sistem için zorunlu hale geldiğini belirten Bal, 2008 sonrası düşürülen aylık bağlama oranlarının ciddi hak kayıplarına yol açtığını dile getirdi.

Bu durumu örnekle açıklayan Bal, “1999 öncesinde 10 bin lira maaşla çalışan bir kişi yaklaşık 7 bin lira emekli maaşı alabiliyordu. 2008 sonrasında ise aynı maaşla çalışan bir kişi emekli olduğunda 3.500 lira civarında aylık bağlanıyor. Bunun temel nedeni aylık bağlama oranlarının ciddi şekilde düşürülmesi” dedi.

ORTALAMA EMEKLİ MAAŞI 25 BİN LİRANIN ALTINDA

Türkiye genelinde emekli maaşı ortalamasının 25 bin liranın altında kaldığını belirten Murat Bal, SGK bünyesinde yürütülen çalışmanın yakın zamanda kamuoyuyla paylaşılmasını beklediğini söyledi. Bal, “Bence daha adil ve hakkaniyetli bir düzenleme gelecek. En kritik nokta, mevcut 20 bin liralık en düşük emekli maaşının geriye gitmemesi” değerlendirmesinde bulundu.

Yapılması planlanan düzenlemenin, emekli maaşlarında uzun süredir tartışılan adaletsizlikleri gidermesi ve sistemi daha sürdürülebilir hale getirmesi bekleniyor.