Türkiye'yi sarsan operasyon

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında Lambda İstanbul, SPoD, HEVİ, LİSTAG, Pozitif Yaşam ve Pozitif İz derneklerine ilişkin hazırlanan denetim raporlarının ayrıntıları kamuoyuna yansıdı.

Ordu Hayat'ın haberine göre: İstanbul Valiliği İl Sivil Toplumla İlişkiler Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen denetimlerde derneklerin tüzükleri, faaliyetleri, mali kayıtları ve resmi defterleri incelendi. Soruşturmanın ise “suç işlemek amacıyla örgüt kurma”, “müstehcenlik” ve Dernekler Kanunu’na muhalefet iddiaları kapsamında sürdüğü belirtildi.

32 MİLYON TL’NİN ÜZERİNDE YURT DIŞI YARDIM KAYDI

2025 yılı mali kayıtlarının incelendiği raporlara göre, altı derneğin hesaplarında toplam 32 milyon 149 bin 513 TL tutarında yurt dışı yardım kaydı bulunduğu belirtildi.

Raporda yer alan tutarlar şöyle sıralandı:

• SPoD: 11 milyon 199 bin 123 TL
• HEVİ: 7 milyon 402 bin 346 TL
• Pozitif Yaşam: 7 milyon 237 bin 601 TL
• Pozitif İz: 2 milyon 885 bin 811 TL
• LİSTAG: 2 milyon 583 bin 195 TL
• Lambda İstanbul: 841 bin 434 TL

Rapora göre SPoD, HEVİ ve Pozitif Yaşam’a ait yurt dışı yardım kayıtları, toplam tutarın yaklaşık yüzde 80’lik bölümünü oluşturdu.

LİSTAG’IN KAYITLARINDA FARKLI ÜLKELERDEN KAYNAKLAR

LİSTAG hakkında hazırlanan raporda, 2024-2026 yılları arasında Belçika merkezli European Endowment for Democracy, Hollanda Dışişleri Bakanlığı, Almanya Başkonsolosluğu ve İsveç İstanbul Başkonsolosluğu kaynaklı çeşitli yardımların kayıtlara geçtiği aktarıldı.

Denetimde ayrıca derneğin üye kayıt defterinde, üyeliğe giriş tarihi gibi bazı zorunlu bilgilerin eksik olduğu tespit edildi.

POZİTİF YAŞAM’IN MALİ HAREKETLERİ İNCELENDİ

Pozitif Yaşam Derneği'ne ilişkin raporda Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu (UNFPA), Avrupa Komisyonu, Gilead Sciences ve UK Online Giving Foundation tarafından gerçekleştirilen çeşitli ödemelere yer verildi.

Raporda ayrıca HEVİ Yönetim Kurulu Başkanı Murat Karakuzu’nun Pozitif Yaşam Derneği’nde proje danışmanlığı yaptığı yönündeki tespit de yer aldı.

POZİTİF İZ’DE BELGE VE DEFTER EKSİKLİKLERİ

Denetim raporunda Pozitif İz Derneği’nin 2024, 2025 ve 2026 yıllarına ait bazı mali defterleri ile gider belgelerinin denetime sunulmadığı belirtildi.

Karar defterlerinde usule ilişkin eksiklikler bulunduğu, bazı üyelerin kimlik bilgilerinin tam olarak kaydedilmediği ve gelir alındı belgelerinde de çeşitli noksanlıklar tespit edildiği aktarıldı.

Raporda, dernek başkanı hakkında idari para cezası uygulanmasının değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi.

Ayrıca İsviçre merkezli International AIDS Society tarafından farklı tarihlerde toplam 60 bin dolar tutarında yardım gönderildiği bilgisine de raporda yer verildi.

LAMBDA İSTANBUL İÇİN DE İDARİ İŞLEM DEĞERLENDİRMESİ

Lambda İstanbul'a ilişkin denetimde ise evrak kayıt defterlerinin usule uygun tutulmadığı ve bazı kayıtların eksik olduğu belirtildi.

Dernek merkezindeki faaliyetlere ilişkin gerekli lokal izin belgesi, ruhsat veya iktisadi işletme kaydının bulunmadığı yönündeki tespitler de rapora yansıdı.

Bu nedenle dernek yöneticileri hakkında idari işlem uygulanmasının değerlendirilmesi gerektiği kaydedildi.

SPOD VE HEVİ RAPORLARINDA HANGİ TESPİTLER VAR?

SPoD’un denetiminde bazı üyelerin kayıtlarında üyeliğe giriş tarihlerinin bulunmadığı belirtildi.

HEVİ’nin 2025 yılı mali tablolarında ise 7 milyon 402 bin 346 TL yurt dışı yardım ve 3 milyon 84 bin 61 TL bağış kaydı bulunduğu aktarıldı.

Raporlar savcılığa gönderilecek

Denetimlerin sonuç bölümünde, tespit edilen hususların Türk Medeni Kanunu ve ilgili mevzuat kapsamında değerlendirilmesi ve İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığına bildirilmesi yönünde görüş bildirildi.

Böylece altı derneğe ilişkin mali kayıtlar, yurt dışı kaynaklı yardımlar, defter ve belge eksiklikleri ile diğer denetim bulgularının devam eden soruşturma kapsamında savcılığa iletilmesi gündeme geldi.

Soruşturmanın nihai sonucunun ise adli makamların değerlendirm