Tarihi böyle gömdüler!

Şişli Halaskargazi’deki 15 dönümlük arazi üstüne yapılan otel inşaatının hafriyatında iri bir tarihsel binanın izlerine rastlandı. Ermeni Katolik Mıhitaryan Manastırı ve Mektebi Vakfı’na ilişkin eski İnci Sineması'nın olduğu arazinin hafriyatında çıkan tarihsel bina iş makinaları ile bulunmaz edilmeye çalışılırken son anda duyarlı bir vatandaşın ihbarı ile kurtarıldı. İstanbul Arkeoloji Müzesi arkeologları ihbar üstüne bölgeye gittiklerinde Bizans zamanı sarnıç olduğunu hesap ettikleri binanın bulunmaz edilmek üzere olduğunu saptama ettiler. İnşaat durdurularak Koruma Kurulu’na suç duyurusunda bulunuldu. 
İstanbul’da Pangaltı Ermeni Katolik Mıhitaryan Manastır ve Mektebi Vakfı’na ilişkin bulunan arazi üstünde bulunan ve 1946 yılında inşa edilen İnci Pasajı geçtiğimiz Mayıs ayında yıkılmıştı. Vakfa ilişkin takribî 15 dönümlük arazide kültür varlığı şekilde onaylanan mektep ve kilise dışındaki dükkânlar ile müşterek Yeşilçam filmlerinin tarihsel mekânı İnci Sineması da 2 ay evvela yıkıldı. 





Otel inşaatı için başlanan hafriyat bir süredir devam ediyordu. Önceki gün yapılan çalışmalar esnasında iri bir kemerli tarihsel binanın tonozlarına rastlanıldı. Bir zaman bekleyen iş makinası daha sonra alelacele tonozun üstünü örtmeye, kapatmaya çalıştı. Bu sırada duyarlı bir yurttaş bu çalışmayı kameraya çekti. Kamera görüntülerinde de tarihsel kemerin olduğu yerin içini hafriyatla doldurmaya çalışıldığı aleni görülüyor. Daha sonra gece devam edecek çalışmalar esnasında kimse bakmadan sarnıç bulunmaz edilecekti. Çünkü 2863 sayılı hukuk gereğince tarihsel bir yapıya rastlanıldığında hemen iş makinasının durdurularak en yakın müzeye haber verilmesi gerekiyor. Bunu her müteahhit bildiği gibi, müzeye haber verilirse orada arkeolojik kazı başlatılacağı ve işin uzayacağı da hesap ediliyor. Bu sebeple tarihsel binanın üzeri 'kimse görmesin' diye kapatılmak istendi. 

Duyarlı yurttaş İstanbul Arkeoloji Müzesi Müdürlüğü'ne görüntülerle müşterek ihbarda bulundu. Müze arkeologları yapı arazisine gitti. İş makinasının tarihsel yapıyı tahrip ettiğini, içini hafriyat atıklarıyla doldurduğunu saptama etti. Hafriyatı durdurdu. Tarihi binanın sağa ve sola yoğun şekilde derinlemesine iri olduğunu gördü. Ancak tarihsel yapıyı tam şekilde tanımlayabilmek için hemen arkeolojik kazı yapılması gerektiğini raporuna yazdı. Bizans zamanı sarnıcı olabildiği tahmini yapıldı. Müze yetkilileri de İstanbul 2 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Kurulu’na suç duyurusunda bulunarak inşaatın durdurulup, arkeolojik kazı izni verilmesi istendi. Şimdi Koruma Kurulu’nun vereceği karar bekleniyor. 
Hafriyat esnasında tarihsel yapıya rastlanıldığında hemen koruma kurulu ve en yakın müzeye haber verilmesi gerektiğini belirten müze yetkilileri, arazide tahrip edilen öteki binalar da olabileceğini ve bu durumun 2863 sayılı yasaya nazaran suç olduğunu anlatım ettiler. 





ARALIK 2013’TE DEĞİŞTİ 

Arazi, 2013 yılında yapılan proje değişikliğiyle “Turizm Tesis Alanı” şekilde kabul edilerek emsal 3, yükseklik özgür bırakıldı. 15 bin metrekarelik arazinin yapı sektörü 45 bin metrekareye ulaştı. Yapılan proje değişikliği Halaskargazi Caddesi üstünde yapı, nüfus ve seyrüsefer yoğunluğunu artırdığı tıpkı sürede silüeti etkilediği gerekçesiyle Büyükşehir Belediyesi Planlama Müdürlüğü, Belediye Meclisi’ne menfi görüş bildirmişti. Ancak buna karşın proje değişikliği kabul edilmişti. Değişikliğe CHP’li meclis üyeleri ret oyu vermişti.

BENZERİ KONYA'DA DA YAŞANMIŞTI

Konya'da da geçtiğimiz aylarda Kalenderhane Mahallesi’nde bulunan ve 14. yüzyıla tarihlenen mezarların üstü alınan kararla örtüldü. Konya Kültür Varlıklarını Koruma Kurulu’nun verdiği izni dayanak gösteren Büyükşehir Belediyesi ekipleri kazı alanının üstünü önce koruyucu bezle örtülüp ardından toprakla kapattı.

Haberin Devamı için tıklayın